چگونه از چوب مسواک استفاده کنیم؟(فیلم)


قبل از استفاده از چوب مسواک طبیعی باید دهان کاملا از ذرات غذا شسته و تمیز شود اما بعد از مسواک زدن با این چوب، نباید دهان مجددا شسته شود و بهتر است تا نیم ساعت بعد نیز غذایی خورده نشود تا ماده «تانن» موجود در ذرات چوب در دهان باقی مانده و بتواند کاملا اثربخش شود.

بعد از مسواک زدن باید چوب مسواک شسته و تا نوبت بعدی در محل خشکی قرار داده شود.

خصوص سوال دوستان در مورد چوب مسواک(مسواک سنتی) موارد ذیل در پاسخ تقدیم می گردد.

مصرف چوب زمان خاصی ندارد و نیاز به برش آن نیست و در صورت کثیف شدن یا از دست دادن حالت مناسب ریشه ها می توان آن را برش زد.

نگهداری آن در آب لازم نیست فقط وقتی خشک وبهم چسبیده می توانید با خیس کردن آن را برای استفاده بهتر آماده کنید

مکیدن چوب مسواک ایرادی ندارد اما بهتر است بعد از مسواک مضمضه نمود تا آنچه بوسیله مسواک از روی سطح دندان جدا شده  شسته شود.

مسواک دندان های قسمت های عقب با تمرین عادی می شود.

زخم شدن دندان  احتمالا بخاطر جنس چوب بوده است چوب زیتون خشک و سفت است ولی چوب اراک کاملا نرم است مگر اینکه چوب سالمی نباشد.

 

سفارش آنلاین چوب مسواک درجه یک

 

بازنشر مطالب این سایت با ذکر لینک ما بلامانع می باشد.

روش برداشت چوب مسواک

این درخت در نواحی جنوب ایران بخصوص استان هرمزگان و جنوب سیستان و بلوچستان وجود دارد.
برای برداشت این چوب نباید درخت رو کامل از ریشه درآورد
بلکه به فاصله چهار الی پنج متری خاک رو باید کند و ریشه ها رو بیرون کشید و چید و چند ماه بعد دوباره برداشت کرد.
اگر درخت رو از ریشه بچینید و یا ریشه های نزدیک به درخت رو برداشت کرد درخت از بین رفته و برای آینده چیزی ندارید بچینید و به طبیعت آسیب جدی میرسه.
هنگام برداشت محصول به نکات ذیل توجه داشته باشید:
1- اندازه محصولات حد اقل باید 22 سانت باشد
2- قطر محصول باید بین 4 میلیمتر تا 1 سانت باشد.
3- محصول باید به صورت تازه به دست ما برسد. (محصولات خشک با قیمت پایین خریداری می شود)
4- حداقل تعداد خریداری شده 60 عدد می باشد. و بسته ها به صورت 60 تایی باشد.
5- برای تازه ماندن محصول یا باید آن را وکیوم کنید و یا با سلفون ببندید تا خشک نشود.
در صورتی که توانایی همکاری دارید و قادر به تهیه ریشه این درخت پر ارزش هستید با ما تماس بگیرید و محصولتون رو به ما ارائه بدید.
در خدمت شما هستم
تلفن تماس:

علت خونریزی لثه هنگام مسواک زدن

 

این مطلب در حال بروز رسانی میباشد

سفارش آنلاین چوب مسواک درجه یک

تاثیر شگفت‌انگیز چوب مسواک در سلامت دستگاه گوارش

چوب مسواک مکه، که معمولا حاجیان به سوغات می‌آورند به نام چوب مسواک اراک نیز معروف است. طبق دستور پیامبر اکرم حضرت محمد(ص) مستحب موکد است مسلمانان با این نوع چوب مسواک کنند.

چوب اراک در یمن می‌روید و معمولا در مکه و مدینه به فروش می‌رسد. بیش از همه مردم عربستان از آن استفاده می‌کنند، لذا طبق بررسی‌های انجام شده ملت عربستان بهترین دندان و سالم‌ترین لثه را در بین کشورهای جهان دارند.
چوب مسواک مکه هم به بطور فیزیکی و هم بطور شیمیائی دندانها و لثه‌ها را تمیز می‌کند و ماده شیمیایی موجود در این چوب که عامل اصلی آثار و برکات شگفت‌انگیز چون مسواک است، «تانن» نام دارد.
طرز استفاده از چوب مسواک نیز اهمیت دارد. اولا بهتر است که نوع نازک و ترد آن انتخاب و خریداری شود. ثانیا سر آن اول جویده شود تا مثل سر مسواک عادی ریشه ریشه گردد. قبل از استفاده باید دهان کاملا از ذرات غذا شسته و تمیز شود. ولی بعد از مسواک زدن با چوب، نباید هان مجددا شسته شود و بهتر است تا نیم ساعت بعد نیز چیزی خورده نشود تا ماده «تانن» موجود در ذرات چوب دردهان باقی مانده و بتواند کاملا اثربخش شود. بعد از مسواک زدن باید چوب مسواک شسته شود و تا نوبت بعدی در محل خشکی قرار داده شود.
تاثیرات چوب مسواک
بر دستگاه گوارش
الف- اثر بر دندان‌ها: استفاده از چوب اراک بمدت 5 تا 10 دقیقه بعد از هر وعده غذا در چند روز متوالی دندان‌ها را کاملا سفید می‌کند. به عبارت دیگر موجب یک جرم‌گیری ارزان و بدون درد و خونریزی می‌شود.
ب- اثر بر لثه‌ها:  لثه‌های متورم و دردناک که معمولا خونریزی دارند، ظرف دو سه روز استفاده از این مسواک کاملا ترمیم می‌شوند.
د-  اثر بر زخم‌های دهان (آفت): هر چند کشیدن چوب مسواک بر روی زخم‌ها و آفت‌های دهان قدری دردناک است، ولی باعث می‌شود این زخم‌ها در مدت زمان کوتاهی ترمیم شوند.
ه – اثر بر معده بعد از غذا: مسواک زدن با این چوب بعد از صرف غذا باعث تحریک دستگاه گوارش شده و خیلی زود هوای داخل معده که مانع هضم غذا است خارج می‌شود.
پ- تحریک حرکات روده: در صورتی که این مسواک بر روی لثه‌ها مخاط دهان زده شود، به فاصله کوتاهی، احساس رخ می‌دهد. این خاصیت ضد یبوستی چوب مسواک به تازگی در دانشکده پزشکی اصفهان طی یک طرح تحقیقاتی کشف شد. حتی آزمایشی بر بیماران قطع نخاعی انجام شد که به دلیل تحرک کم، معمولا از عارضه یبوست رنج می‌برند، و نتایج نشان داد که استفاده از این مسواک تاثیر شگفت‌انگیزی در این مورد دارد.
دکتر ابراهیم اسفندیاری

منبع: کیهان

«درخت مسواك» در آموزه هاي طب اسلامي، طب سنتي و دانش نوين بشري

سفارش آنلاین چوب مسواک درجه یک

عنوان نشریه:   تاريخ پزشكي :   زمستان 1390 , دوره  3 , شماره  9 ; از صفحه 119 تا صفحه 132 .
عنوان مقاله:  «درخت مسواك» در آموزه هاي طب اسلامي، طب سنتي و دانش نوين بشري
نویسندگان:  قنادي عليرضا, داوودي نعيمه سادات
چکیده:طب اسلامي داراي آموزه ها و دستورات خاصي است كه تدبر و عمل به هريک از آن ها مي تواند زمينه هاي پيشرفت و ترقي مسلمانان را فراهم نمايد. يكي از اين آموزه ها، در ارتباط با مسايل مختلف بهداشتي است. «درخت مسواک» يا «اراك» با نام علمي «Salvadora persica L.» از خانواده «Salvadoraceae» يکي از گياهاني است که در زمينه بهداشت دهان و دندان در متون اسلامي بر روي آن تاکيد شده است. آموزه هاي طب اسلامي در مورد درخت مسواک يکي از علل مهم استفاده گسترده از اين گياه در بين كشورهاي اسلامي است.
در اين مقاله که از نوع کتابخانه اي بوده است و به شيوه مروري با بهره گيري از منابع قرآن کريم، منابع حديث، کتب طب سنتي و برخي رفرانس هاي جديد انجام گرديده است مستندات مربوط به آثار درخت اراك ارائه شده است. در بخشي از مقاله، به برخي از تفاسير قرآن و روايات در قالب آموزه هاي طب اسلامي اشاره شده است. قرآن با ذكر واژه «خمط» به درخت اراك اشاره نموده است که تفاسير مختلفي براي آن ذكر شده است. در روايات، شفا از برخي بيماري ها و افزايش رزق و روزي براي چوب مسواک بيان گرديده است. در بخشي ديگر، به بررسي اهميت درخت مسواک در منابع طب و داروسازي سنتي و تجارب دانشمندان گذشته در مورد آن پرداخته شده است. در بخش آخر به برخي از يافته هاي جديد دانشمندان درباره خواص دارويي گياه مسواک و مواد موثر اصلي آن پرداخته شده است كه درجلوگيري از پوسيدگي دندان ها موثرند. در طي مطالعاتي که در افراد استفاده كننده از چوب مسواك انجام شده است ثابت گرديده که نياز اين بيماران به درمان هاي ضد پلاك و التهابات اطراف لثه اي با مصرف اين گياه، كاهش مي يابد.
با توجه به اين دستورات ارزشمند كه قاعدتا عمل به آن ها باعث سلامت فرد و جامعه اسلامي خواهد شد و با عنايت به اين که درخت اراك شامل خواص آنتي اكسيدانت، ضد ميکروب، سايتوتوكسيك، سايندگي و قابض بودن است، توصيه مي شود كه مراکز تحقيقاتي با به کارگيري تکنولوژي هاي روز، به مصرف پيوسته از اين گياه با توجه به صرفه هاي اقتصادياجتماعي آن تشويق شوند.
كليد واژه: درخت مسواک، درخت اراك، طب اسلامي، طب سنتي، بهداشت دهان و دندان

 

دانلود اصل مقاله

 

 

 

متن مقاله:

«درخت مسواك» در آموزههاي طب اسلامي، طب سنتي و دانش نوين بشري عليرضا قنادي * نعيمه سادات داودي چكيده طب اسلامي داراي آموزه ها و دستورات خاصي است كه تدبر و عمل به هريك از آنها ميتواند زمينههاي پيشرفت و ترقي مسلمانان را فراهم نمايد. يكي از اين آموزه ها، در ارتباط با مسايل مختلف بهداشتي است. «درخت مسواك» يا «اراك» با نام علمي «.Salvadora persica L» از خانواده «Salvadoraceae» يكي از گياهاني است كه در زمينه بهداشت دهان و دندان در متون اسلامي بر روي آن تأكيد شده است. آموزههاي طب اسلامي در مورد درخت مسواك يكي از علل مهم استفاده گسترده از اين گياه در بين كشورهاي اسلامي است. در اين مقاله كه از نوع كتابخانهاي بوده است و به شيوه مروري با بهرهگيري از منابع قرآن كريم، منابع حديث، كتب طب سنتي و برخي رفرانسهاي جديد انجام گرديده است مستندات مربوط به آثار درخت اراك ارائه شده است. در بخشي از مقاله، به برخي از تفاسير قرآن و روايات در قالب آموزه هاي طب اسلامي اشاره شده است. قرآن با ذكر واژه «خمط» به درخت اراك اشاره نموده است كه تفاسير مختلفي براي آن ذكر شده است. در روايات، شفا از برخي بيماريها و افزايش رزق و روزي براي چوب مسواك بيان گرديده است. در بخشي ديگر، به بررسي اهميت درخت مسواك در منابع طب و داروسازي سنتي و تجارب دانشمندان گذشته در مورد آن پرداخته شده است. در بخش آخر به برخي از يافته هاي جديد دانشمندان درباره خواص دارويي گياه مسواك و مواد مؤثر اصلي آن پرداخته شده است كه درجلوگيري از پوسيدگي دندانها مؤثرند. در طي مطالعاتي كه در افراد استفاده كننده از چوب مسواك انجام شده است ثابت گرديده كه نياز اين بيماران به درمانهاي ضد پلاك و التهابات اطراف لثهاي با مصرف اين گياه، كاهش مييابد. با توجه به اين دستورات ارزشمند كه قاعدتاً عمل به آنها باعث سلامت فرد و جامعه اسلامي خواهد شد و با عنايت به اين كه درخت اراك شامل خواص آنتي اكسيدانت، ضد ميكروب، سايتوتوكسيك، سايندگي و قابض بودن است، توصيه ميشود كه مراكز تحقيقاتي با بهكارگيري تكنولوژي هاي روز، به مصرف پيوسته از اين گياه با توجه به صرفه هاي اقتصادي ـ اجتماعي آن تشويق شوند. واژگان كليدي درخت مسواك، درخت اراك، طب اسلامي، طب سنتي، بهداشت دهان و دندان «درخت مسواك» در آموزههاي طب اسلامي، طب سنتي و دانش نوين بشري قرآن كريم و احاديث اهل بيت (ع) داراي اشارات و آموزههاي خاصي هستند كه تدبر و عمل به آنها ميتواند زمينه هاي پيشرفت و ترقي مسلمانان را در عرصه هاي مختلف ايجاد كند. در آيات قرآن به آموزههاي طب اسلامي اهميت زيادي داده شده است بهگونهاي كه نجات يك انسان از مرگ را برابر نجات تمام انسانها دانسته است (سوره مائده/آيه1) (34). بخشي از آموزههاي طب اسلامي به نقش گياهان دارويي در درمان بيماريها اختصاص داده شده تا انسان علاوه بركسب معرفت و شناخت خداوند، با الهام از اين موضوع به اهميت استفاده از آنها در برخي از مراحل زندگي خويش پي ببرد. يكي از اين گياهان، درخت مسواك يا اراك است. در اين مقاله با استفاده از روش مطالعه كتابخانهاي تصميم گرفته شد تا علاوه بر استفاده از قرآن كريم و منابع حديث در مورد معرفي گياه مسواك يا اراك، از كتب اصلي طب سنتي ايران نظير «قانون» و «الحاوي» و همچنين برخي از رفرانسهاي جديد شامل كتب و مجلات مختلف استفاده گردد و مروري كلي بر اين گياه انجام پذيرد. خصوصيات گياه شناسي درخت اراك درخت «اراك» يا «چوج» يا «توج» با نام علمي «. Salvadora persica L» از خانواده Salvadoraceae است. نام «persica» از كلمه «Persian» اشتقاق يافته و نشاندهنده اين موضوع است كه ايران يكي از مناطق اصلي رشد اين گياه محسوب مي شود. (4ـ2) اين درخت در مناطقي از آفريقا، شبه جزيره عربستان و شبه قاره هند نيز مي رويد. اراك به صورت درختي كوچك به ارتفاع 6ـ2 متر و داراي برگهاي سبز چندساله است. در مناطق آفريقاي شمالي و مركزي و آسياي جنوب غربي انتشار دارد. برگهاي اين گياه كامل، متقابل،كمي غضروفي و بيضي سرنيزهاي و گلهاي آن كوچك و به رنگ زرد روشن هستند. ميوهاي سفت گوشتي و آبدار كروي كوچك و به رنگ قرمز مايل به سفيد دارد. انتشار درخت اراك در ايران در مناطقي از استان هرمزگان نظير بندر عباس، ميناب و چابهار است. ريشه تازه درخت به رنگ قهوهاي بسيار روشن و تا حدودي نرم و شكننده است. از ريشه و ساقههاي كوچك درخت جهت مصارف بهداشت دهان و دندان استفاده ميشود. (9ـ4) اهميت بهداشت دهان و دندان و جايگاه درخت اراك در آموزههاي طب اسلامي در قرآن كريم در «سوره سبأ آيه 16» به درخت اراك اشاره كرده و در قالب واژه «خمط» از آن نام ميبرد. اين واژه تنها يكبار در قرآن كريم به كار رفته و كُ ٍل َخ أَْث ٍل ْم ٍط تفاسير مختلفي براي آن ذكر شده است. « ُٔ ِ ْن ِس ء ْدٍر ٍ و َشی َ و َ َذ َواتی ا م َق ٍ لیل.» (1) اين كلمه به معنى گياه تلخ كه با مرور زمان، تلخ تر شود (12ـ10) و يا درختى كه خار ندارد (13و10) معنا گرديده است اما بيشتر تفاسير و مخصوصاً كتاب مفردات راغب بر اين عقيدهاند كه معني معروف آن «درخت اراك» است كه در عربي آن را «شجرة السواك» گويند (14و13). در اين آيه دركنار نام اين درخت، به گياهان گز و سدر هم اشاره ميشود. (1)

حاديث و روايات زيادي راجع به بهداشت دهان و دندان و مسواك زدن از پيامبر اكرم و اهل بيت (ع) ذكر گرديده است كه به اهميت، منافع و آداب مسواك زدن، آنچه براي مسواك زدن مناسب است وآنچه نبايد با آن مسواك زد ميپردازند. (15) در بسياري از آنها اين امر را از سنتها و عادات پيامبران دانسته و فوايدي نظير بهبودي و شفا از برخي بيماريها و افزايش رزق و روزي را براي آن برشمرده است. (4) امام محمدباقر (ع) فرمودند «مسواك زدن، بلغم را از بين مىبرد و عقل را افزون مىسازد.» در تعدادي از اين روايات، مسواك زدن با چوب درخت «سواك» (چوب درخت مسواك، چوب اراك، چوج) و در برخي ديگر با چوب درخت زيتون به علت از بين بردن جرم دندان و خوشبو كردن دهان توصيه شده (پيامبر اكرم (ص)) و از مسواك زدن با شاخه انار و ساقه سبزي نهي شده است. در حديثي از پيامبر اكرم براي مسواك زدن دوازده ويژگى آمده است: «مسواك مايه پاكى دهان است؛ سبب خشنودى پروردگار است؛ دندانها را سفيد مىكند؛ جرم دندان را از ميان مىبرد؛ بلغم را مىكاهد؛ غذا را مطبوع مىسازد؛ حسنات را دو چندان مىكند؛ به واسطه آن سنت انجام مىگيرد؛ فرشتگان بدينوسيله حضور مىيابند؛ لثهها تقويت مىشود؛ بر گذرگاه قرآن مىگذرد و نزد خداوند، هردو ركعت نماز با مسواك، دوست داشتنىتر از هفتاد ركعت بى مسواك است». (15) همچنين در حديثي ديگر از پيامبر اكرم روايت شده است كه «به عرض دهان، مسواك بزنيد و به سمت طول، مسواك نزنيد.» امام محمد باقر (ع) نيز فرمودهاند:«كعبه از آنچه از نفسهاى مشركان با آن رويارو مىشد به درگاه خداوند ناليد، پس خداوند، بدان وحى كرد كه اى كعبه شادمان باش؛ زيرا كه براى تو مردمانى را جايگزين اين قوم خواهم ساخت كه با شاخههاى درخت، خلال مىكنند. هنگامى كه خداوند، محمد (ص) را برانگيخت، توسط جبرئيل، سفارش مسواك زدن و خلال كردن را به او وحى كرد.» يكي از مباحث مطرح شده در «طب الرضا»، مسايل مربوط به پيشگيري از بيماريهاي دندان، توجه به عادات غذايي و مسواك زدن است. امام رضا (ع) چوب درخت اراك را بهترين وسيله براي مسواك زدن دندانها، معرفي كردهاند. (15) در طب الرضا آمده است كه: «بدان بهترين وسيله كه براي مسواك دندان بهكار ميرود، چوب اراك است. آن را «ليف» نيز ميگويند كه دندانها را جلا ميدهد و دهان را خوشبو ميسازد، گوشت و لثه دندان را ميروياند و محكم ميكند. البته در صورتي براي دندان مفيد است كه مصرف آن به اعتدال باشد؛ زيادهروي در آن، عاج دندان را از بين ميبرد و موجب لغزش و ضعف ريشههاي آن ميشود.» به نظر ميرسد كه منظور از ليف اراك همان چوب معروف مسواك باشد. در نسخهاي ديگر اشاره به برتري چوب تازه درخت مسواك در اين امر شده است. موارد متعدد ديگري نيز در همين زمينهها به حضرت امام رضا (ع) منسوب گرديده است. (16) معرفي چوب اراك از سوي حكماي طب سنتي ايران در زمينه علوم دندان پزشكي نميتوان نقش بيبديل دانشمندان و مشاهير مسلمان طب سنتي ايران را ناديده گرفت. ايشان طراح برخي تئوريها و حتي اعمال جراحي بر روي دندانها بودهاند. در «قانون ابن سينا»، «الحاوي محمدبن زكرياي رازي»، «صيدنه ابوريحان بيروني» و ساير كتب ارزشمند طب اسلامي و طب سنتي ايران مطالبي ارزشمند در اين راستا ذكر شده است. (21ـ4 ،17)؛ بهطور مثال ابوريحان بيروني كه به توصيف چوب درخت اراك (مسواك) مي پردازد و مي نويسد: «اراك درختي است كه قامت او درازست و سبز و خرم، بسيار برگ و بسيار شاخ و چوب او سست باشد و از وي مسواك كنند و او را جهاص و جهار گويند.» (4 و 19) «حكيم مؤمن» و «عقيلي علوي خراساني» نيز در آثار گرانقدر خود علاوه بر شرح گياهشناسي اراك و ذكر اثرات اندام مختلف آن، مسواك نمودن با چوب اراك را جالي دندان و مقوي لثه دانستهاند. ايشان اراك را در اول گرم و در آخر ثاني خشك و جلابخش و محلل و مقطع و مفتح سده و براي رفع رطوبات لزجه و رياح غليظه و ضماد مطبوخ آن در روغن زيتون را براي تحليل ورم رحم و بواسير و طبيخ آن را جهت عسرالبول و تنقيه مثانه مفيد دانستهاند. (21 و 20) مواد مؤثر شيميايي موجود در درخت اراك با توجه به آناليزهاي فيتوشيميايي كه بر روي اين گياه انجام گرفته است برخي از مواد طبيعي مهم موجود در اين گياه شامل كلرور سديم، اگزالات كلسيم، سيليكا، فلورايد، تركيبات سولفاته، ويتامين C و اسيد تانيك تشخيص داده شده است.(7ـ5) علاوه بر آن ريشه گياه، داراي تركيبات كربوهيدراته، دي هيدروايزو كومارين ديمرها نظير سالوادورين، تعدادي از گليكوزيدها و فلاونوئيدها، ساپونينها، آلكالوييد تري متيل آمين، استروئيدهاي گياهي نظير بتاسيتوسترول و نيز بنزيل ايزوتيوسيانات ميباشد كه هركدام از آنها نقش ويژهاي درجلوگيري از پوسيدگي دندانها دارند. (8 و 4) ويتامين ث و سيتوسترول نقش مهمي درتقويت خونرساني مويرگهاي لثه و جلوگيري از التهاب لثه دارد. تركيبات سولفاته، اسيد تانيك و ايزوتيوسياناتها نيز داراي اثرات آنتي باكتريال هستند و نمكهاي كلسيم ميتوانند بهعنوان ساينده و دترجنت عمل نمايند. (7ـ5)

املاح كلرايد ضدعفوني كننده است و همراه با سيليكا باعث سفيدي دندانها ميشود و از پوسيدگي آنها جلوگيري ميكند. تركيب طبيعي معروف سيليس به نسبت 4 درصد در چوب اراك يافت ميشود كه مانع از تجمع لايه پلاك و مواد غذايي بر سطح دندانها مي شود. فلورايد در مرحله شكلگيري و نمو دندانها نقش مهمي دارد؛ باعث استحكام دندانها ميشود و از تأثير اسيدها جلوگيري كرده، مانع از پوسيدگي دندانها ميشود. تري متيل آمين باعث بهبود اي لثه شده و با توانايياش در تغيير كشش سطحي سبب عدم تجمع ذرات غذايي در بين دندانها ميگردد. ويتامين ث بهطور وسيعي در موارد پيوره و عفونتهاي دهان و خونريزي مصرف ميشود و رزين و اسانس موجود در چوب هم نقش محافظ ميناي دندان را دارد. در چوب اراك موادي معطر يافت ميشود كه دهان را با رايحه خاص خود خوشبو ميكند. اوژنول، تيمول، اوكاليپتول و بنزيل نيتريل از تركيبات اصلي معطر چوب مسواك به شمار ميروند. دانههاي اين گياه نيز داراي حدود 40 درصد روغناندكه مهمترين تركيبات آن اسيدهاي چرب لوريك، پالميتيك، ميريستيك و اولئيك است. (8 و 9) خواص دارويي مسواك تحقيقات زيادي بر روي اين گياه انجام گرفته و به اين نتيجه رسيدهاند كه اين گياه داراي خواص سايندگي، قابض بودن، ضدعفوني كنندگي، دترجنت و مهاركنندگي برخي آنزيمهاست. برگ، ميوه، دانه و پوست ريشه درخت مسواك نيز به مصارف درماني ميرسند. (9) ميوه گياه اثر اشتهاآور و ملين دارد و در گذشته در معالجه هموروئيد، تب و جذام بهكار ميرفته است. (3و2) برگهاي آن قابض، مدر و ضد كرم هستند و در مصرف موضعي بهعنوان ضد خارش و ضد التهاب كاربرد داشته است. جنبههاي تغذيهاي و خوراكي اندامهاي درخت اراك نيز مطرح ميباشد. (22) قسمتهاي خشك گياه بهعنوان سوخت، چوب آن براي ساخت ابزار و آلات كشاورزي و برگ و شاخهايش براي علوفه بهكار رفته است. (23 و 22) مطالعات نشان داده كه تركيبات موجود در دانهها (استرول، اسيد چرب، توكوفرول و تركيبات فنلي) همانند برگها و پوست درخت اين گياه داراي خاصيت آنتي اكسيداني قوي هستند. اسيد تانيك موجود در گياه اراك بهعنوان يك ضد انعقاد خوب عمل ميكند. روغن دانههاي گياه در ساخت صابون و شمع بهكار ميرود و جايگزين مناسبي براي روغن نارگيل است. (24) اخيراً تحقيقات باليني زيادي در ارتباط با استفاده از داروهاي سنتي و طبيعي و از جمله چوب مسواك براي بهبود و تقويت بهداشت عمومي و به منظور كنترل بيماريهاي دهان و دندان انجام گرفته است. (26و25) در طي مطالعاتي اثبات شده كه در افراد مصرفكننده چوب مسواك، نياز به درمان بيماريهاي دهان و دندان، بهخصوص درمان پلاك و التهابات اطراف لثهاي كاهش يافته است. مسواك نقش بهسزايي در احيا و حفظ لثهها، كاهش خونريزي و التهابات لثهاي و بافتهاي اطراف دندان، جلوگيري از تشكيل پلاك و پوسيدگي ريشههاي دندان دارد كه اين به خواص مكانيكي فيبرها و املاح آن و آزادسازي مواد شيميايي مثل تري متيل آمين، سالوادورين، رزينها و تركيبات اسانس، ويتامين ث، ساپونينها، فلاونوئيدها، استرول ها، املاح مختلف و فلورايد وابسته است. آثار ضد ميكروبي بسياري از اين تركيبات تأييد شده است. (29ـ27 و 23) سازمان جهاني بهداشت (WHO) استفاده از چوب مسواك را بهعنوان ابزاري كارامد و مؤثر براي بهداشت دهان توصيه كرده است. (30) هزينه كم و استفاده مرتب روزانه از آن بهعنوان وسيلهاي براي تأمين بهداشت دهان در بين بيشتر كشورهاي درحال توسعه، علاقهمندي به اين تحقيقات را افزون ساخته است. هيچ تفاوت آشكاري از نظر مطالعات جديد در بين افراد استفادهكننده از اين گياه، مسواك معمولي و افرادي كه از هر دو روش استفاده ميكنند وجود ندارد. اين موضوع ثابت ميكند كه افراد استفادهكننده از اين گياه، همانند افراد دو گروه ديگر به خوبي در حفظ و نگهداري بهداشت دهان خود توانا هستند و اين امر، بيانگر اهميت مكانيسم اثر و نقش چوب مسواك است. اراك نقش مؤثرتري در كاهش التهاب لثه و بافتهاي اطراف آن نسبت به مسواك معمولي دارد كه ممكن است ناشي از اثرات مكانيكي و مهاركنندگي تشكيل پلاك آن باشد. (23) گياه مسواك به علت دارا بودن خاصيت مهاركنندگي آنزيمهاي پروتئاز و پپتيداز قادر است از ايجاد بيماريهايي كه توسط باكتريهاي پاتوژن اطراف دندان و لثه به وجود ميآيد نيز جلوگيري كند. (31) مشخص شده كه تركيبات تيوسيانات موجود در اين گياه تأثير زيادي بر سيستم پراكسيداز بزاق با خاصيت ضد ميكروبي است و مكانيسمهاي مقاومت اختصاصي و غيراختصاصي از بافتها را در برابر عفونتها افزايش ميدهند. (23) عصارههاي استخراج شده از چوب مسواك رشد بسياري از باكتريهاي مختلف هوازي و غيرهوازي دهان و گونههايي از قارچ كانديدا را مهار ميكند. (32) دهانشويههاي حاوي عصارهي چوب مسواك در غلظتهاي بالاتر از 0/1 درصد بر روي تمام ردههاي سلولي فيبروبلاست لثه، J744 A1 ،Saos-2 ، KB (فيبروبلاست، ماكروفاژ،اپيتليال، استئوبلاست) داراي اثرات سيتوتوكسيك قابل توجهي بودهاند. (33) اين فرآوردهها كاهش قابل توجهي نيز در ميزان خونريزي لثه ايجاد ميكنند. (34) نتيجه از بررسي حاضر ميتوان نتيجهگيري كرد كه دين اسلام درباره موضوع بهداشت داراي دستورات خاصي است كه رعايت و عمل به مفاهيم آنها باعث سلامت جسم و روان و در نتيجه سلامت جامعه اسلامي خواهد شد. با تطبيق علوم جديد و قديم طب اسلامي در زمينه مورد بحث ميتوان گفت كه بسياري از محققان توانستهاند در برخي از موارد به بعضي از رازهاي نهاني مربوط پي ببرند. دانشمندان علت استفاده گسترده از اين گياه را دركشورهاي اسلامي اثرات معنوي و مذهبي دستورها و احاديث وارد شده در اين دين ميدانند. ارزش چوب مسواك به خاطر تركيبات تشكيلدهنده آن و مكانيسم تميزكنندگي آن تركيبات است. با توجه به اهميتي كه گياه مسواك در بهداشت دهان و دندان افراد دارد توصيه ميشود كه كشورهاي در حال توسعه به مصرف پيوسته اين گياه بهعنوان يك وسيله تأمين بهداشت دهان به اشكال مختلف و با صرفه اقتصادي ـ اجتماعي و زمينههاي فرهنگي و مذهبي تشويق شوند. البته براي دستيابي به اين هدف، آموزش صحيح چگونگي استفاده از آن در افراد مصرفكننده، اهميت فوقالعادهاي خواهد داشت. هم اكنون فراوردههاي دارويي و آرايشي و بهداشتي محدودي از چوب مسواك در بازار ايران موجود است و قطعاً با برنامهريزي صحيح ميتوان از عصارههاي اين گياه در تهيه انواع دهانشويه، خميردندان و ساير فرآوردههاي دارويي و بهداشتي دهان و دندان استفاده شاياني نمود.

فهرست منابع:

1- قرآن كريم 2- Poureslami H, Makarem A, Mojab F. Paraclinical effects of Miswak Extract on Dental Plaque. Dental Research Journal, 2007;4(2):106-110 3- فاروقي، م، (1384ه.ش.)، گياهان در قرآن، ترجمه: نمايي، ا. مشهد: انتشارات آستان قدس رضوي، ص65 4- قنادي، ع، (1382ه.ش.)، بهداشت دهان و دندان در اسلام، مجموعه مقالات كنگره بينالمللي تاريخ پزشكي، تهران: انتشارات دانش و پژوهش ايران، مجلّد اول، صص493-498 5- Akhtar MS, Ajmal M. Significance of chewing sticks (miswaks) in oral hygiene from a pharmacological view-point, Journal of the Pakistan Medical Association, 1981;31:89-95. 6- Almas K. Miswak (chewing stick): a cultural and scientific heritage. The Saudi Dental Journal, 1999;11:87-98. 7- Almas K, Skaug N. An in-vitro antimicrobial comparison of miswak extract with commercially available non-alcohol mouthrinses. International Journal of Dental Hygiene, 2005;3:18-24. 8- عزالديني اردكاني، ف، (1385ه.ش.)، مقايسه كارآيي مسواك طبيعي (Salvadora Persica) با مسواكهاي معمول در پيشگيري از پوسيدگي دندان، يزد: مجله دانشگاه علوم پزشكي شهيد 24-31 :14 ،صدوقي 9- Bone K. Phytotherapy for Periodontal Disease and Improved oral Hygiene (Phytotherapy Review & Commentary). Townsend Letter, 2005:38-40. 10- قرشى، ع، (1371ه.ش.)، قاموس قرآن، تهران: انتشارات دارالكتب الإسلاميه، مجلّد دوم، ص307 11- مكارم شيرازى، ن، (1374ه.ش.)، تفسير نمونه، تهران: انتشارات دارالكتب الإسلاميه، مجلّد هجدهم، ص60 12- موسوى همدانى، م، (1374ه.ش.)، ترجمه تفسير الميزان، قم: انتشارات جامعهى مدرسين حوزه علميه، مجلّد شانزدهم، ص549 13- خسروى حسينى، غ، (1375ه.ش.)، ترجمه وتحقيق مفردات الفاظ قرآن، تهران: انتشارات مرتضوي، مجلّد اول، ص640 14- طوسى، م، التبيان في تفسير القرآن، انتشارات دار احياء التراث العربى، مجلّد هشتم، ص387 15- محمدي ري شهري، م، (1384ه.ش.)، دانشنامه احاديث پزشكي، ترجمه: صابري، ح، قم: دارالحديث، مجلّد اول، ص20ـ17 16- امام رضا (ع)، طب و بهداشت، (1352ه.ش.)، ترجمه: امير صادقي، ن، تهران: انتشارات معراج، ص203 17- ابن سينا، (1370ه.ش.)، قانون در طب، ترجمه: شرفكندي، ع، تهران: انتشارات سروش، مجلّد دوم  8- رازي، م، (1384ه.ش.)، الحاوي، ترجمه: افشاريپور، س، تهران: انتشارات فرهنگستان علوم پزشكي جمهوري اسلامي ايران، مجلّد بيستم 19- بيروني، ا، (1370ه.ش.)، كتاب الصیدنه في الطب، تصحيح و تحشيه: زرياب، ع، تهران: مركز نشر دانشگاهي، ص 37 20- تنكابني، س م م، (1386ه.ش.)، تحفه المومنين، تصحيح و تحقيق: رحيمي ر، شمس اردكاني م ر، فرجادمند ف، تهران: انتشارات مركز تحقيقات طب سنتي و مفردات پزشكي دانشگاه علوم پزشكي شهيد بهشتي، ص36ـ35 21- عقيلي علوي خراساني شيرازي، م ح، (1388ه.ش.)، مخزن الأدويه، تحقيق، تصحيح و تحشيه: شمس اردكاني م ر، رحيمي ر، فرجادمند ف، تهران: انتشارات صهباي دانش با همكاري دانشگاه علوم پزشكي تهران 22- Marwat S, Khan M, Aslam M, Mushtaq A, Sultana MS. Salvadora persica, Tamarix aphylla and Zizyphus mauritiana- three woody plant species mentioned in Holy Quran and Ahadith and their ethnobotanical uses in north western part (D.I. Khan) of Pakistan. Pakistan Journal of Nutrition, 2009;8(5):542-547. 23- Soliman O, Hatem E, Mohammed B. Oral hygiene and periodontal status associated with the use of miswak or toothbrush among Saudi adult population. Cairo Dental Journal, 2007;23(2):159-166. 24- Abdalbasit AM, Bertrand ME, Hussein IH. Chemical characterization of the seed and antioxidant activity of various parts of Salvadora Persica. Journal of the American Oil Chemists’ Society, 2009;86:857–865. 25- Darout IA, Albandar JM, Skaug N. Periodontal status of adult Sudanese habitual users of miswak chewing sticks or toothbrushes, ADA Odontology Scandinavian, 2000;58(1):25-30. 26- Al-Otaibi M, Al-Harthy M, Soder B, et al. Comparative effect of chewing sticks and toothbrushing on plaque removal and gingival health. Oral Health and Preventive Dentistry, 2003;1(4):301-307. 27- Araya Y. Contribution of trees for oral hygiene in east Africa. Ethnobotanical Leaflets, 2007;11:38-44. 28- Hoenderdos NL, Slot DE, Paraskevas S, VanderWeijden GA. The efficacy of wood sticks on plaque and gingival inflammation: a systematic review. International Journal of Dental Hygiene, 2008;6,280–289. 29- Rajesh V, Suresh P, Anil Bh, Brijesh K, Priyanka P. Salvadora Persica L (tooth brush tree): a review. Journal of Pharmacy Research, 2009;2(12):1809-1812. 30- Al-lafi T, Ababne H. The effect of the extract of the meswak (chewing sticks) used in Jordan and the middle East on oral bacteria. International Dental Journal, 1995;45(3);218-221. 31- Homer KA, Manji F, Beighton D. Inhibition of peptidase and glycosidas activities of Porphyromonas gingivalis, Bacteroides intermedius and

Treponema denticola by plant extracts. Journal of Clinical Periodontology, 1992;19,395-405. 32- Abdelrahman HF, Skaug N, Francis GW. In vitro antimicrobial effects of crude miswak extract on oral pathogens. Saudi Dental Journal, 2002;14:26-32. 33- Rajabalian S, Mohammadi M, Mozaffari B. Cytotoxic evalution of Persica mouthwash on cultured human mouse cell lines in the presence and absence of fetal calf serum. Indian Journal of Dental Research, 2009;20(2);169-173. 34- Khalessi AM, Pack AR, Thomson WM, Tompkins GR. An in-vivo study of the plaque control efficacy of Persica: a commercially available herbal mouthwash containing extracts of Salvadora persica, International Dental Journal, 2004;54(5):279-283. يادداشت شناسهي مؤلف عليرضا قنادي: گروه فارماكوگنوزي و مركز تحقيقات علوم دارويي، دانشكده داروسازي و علوم دارويي، دانشگاه علوم پزشكي اصفهان ghannadi@pharm.mui.ac.ir :الكترونيكي نشاني نعيمه سادات داودي: گروه فارماكوگنوزي و مركز تحقيقات علوم دارويي، دانشكده داروسازي و علوم دارويي، دانشگاه علوم پزشكي اصفهان nsdavoodi@yahoo.com :الكترونيكي نشاني تاريخ دريافت مقاله: 1390/7/20 تاريخ پذيرش مقاله: 1390/10/29

 

دانلود اصل مقاله

سفارش آنلاین چوب مسواک درجه یک

آموزش استفاده از چوب مسواک

بررسي برخي ويژگي هاي آناتومي، شيميايي و فيزيکي چوب درخت مسواک (.Salvadora persica L)

عنوان نشریه:   تحقيقات علوم چوب و کاغذ ايران :   بهار 1393 , دوره  29 , شماره  1 ; از صفحه 132 تا صفحه 141 .
عنوان مقاله:  بررسي برخي ويژگي هاي آناتومي، شيميايي و فيزيکي چوب درخت مسواک (.Salvadora persica L) در منطقه زابل
نویسندگان:  گرگيج رحمت اله, طارميان اصغر*, نصيرياني سعيده, اولادي رضا
 * گروه علوم و صنايع چوب و کاغذ، دانشکده منابع طبيعي، دانشگاه تهران
چکیده:در اين تحقيق، برخي خصوصيات آناتومي، شيميايي و فيزيکي چوب درخت مسواک (Salvadora persica L.) از منطقه زابل استان سيستان و بلوچستان اندازه گيري شد. مطالعات آناتومي نشان داد که اين گونه داراي آوندهاي کوتاه (با طول 180.4ميکرون) با قطر متوسط، دريچه آوندي ساده و روزنه هاي بين آوندي متناوب است. پره هاي چوبي آن از نوع ناهمگن داراي سلول هاي خوابيده در مرکز و چند رديف سلول مربعي ايستاده در حاشيه مي باشد. پارانشيم هاي طولي در مقطع مماسي به شکل مطبق و در مقطع عرضي با آرايش دور آوندي و پيوسته مشاهده شد. در چوب اين گونه، آبکش تو مانده وجود دارد. ميانگين طول، قطرکلي، قطر حفره و ضخامت ديواره الياف به ترتيب برابر با 1898.5، 19.42، 8.2 و 5.6 ميکرون اندازه گيري شد. بررسي خصوصيات شيميايي نيز نشان داد که چوب مسواک داراي ميانگين سلولز 33.5، ليگنين 21.5، مواد استخراجي محلول در استن 6.83 و نيز خاکستر 7.8 درصد مي باشد. نتايج همچنين نشان داد جرم ويژه اين چوب برابر با 0.49 است و ميزان حداکثر هم کشيدگي مماسي، شعاعي و طولي آن به ترتيب برابر با 7.4، 7.7 و 0.98 درصد مي باشد.

 

دانلود اصل مقاله

 

متن کامل:

بررسی برخی ویژگیهاي آناتومی، شیمیایی و فیزیکی چوب درخت مسواك (.Salvadora persica L) در منطقه زابل

رحمتاله گرگیج 1  اصغر طارمیان2* ، سعیده نصیریانی 1 و رضا اولادي 3

1- کارشناس ارشد، گروه علوم و صنایع چوب و کاغذ، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه تهران

2*- دانشیار گروه علوم و صنایع چوب و کاغذ، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه تهران ،tarmian@ut.ac.ir :پستالکترونیک

3- استادیار دانشکده منابع طبیعی، گروه علوم و صنایع چوب و کاغذ، دانشگاه تهران تاریخ دریافت: آبان 1392 تاریخ پذیرش: اسفند 1392

 

چکیده در این تحقیق، برخی خصوصیات آناتومی، شیمیایی و فیزیکی چوب درخت مسواك (.Salvadora persica L) از منطقه زابل استان سیستان و بلوچستان اندازهگیري شد. مطالعات آناتومی نشان داد که ایـن گونـه داراي آونـدهاي کوتـاه (بـا طـول 180/4 میکرون) با قطر متوسط، دریچه آوندي ساده و روزنههاي بین آوندي متناوب است. پـره هـاي چـوبی آن از نـوع نـاهمگن داراي سلولهاي خوابیده در مرکز و چند ردیف سلول مربعی ایستاده در حاشیه میباشد. پارانشیمهاي طولی در مقطع مماسی بـه شـکل مطبق و در مقطع عرضی با آرایش دور آوندي و پیوسته مشاهده شد. در چوب این گونه، آبکش تو مانـده وجـو د دارد. میـانگین طول، قطرکلی، قطر حفره و ضخامت دیواره الیاف بهترتیب برابر با 8/2 ،19 /42 ،1898/5 و 5/6 میکـرون انـدازه گیـري شـد. بررسی خصوصیات شیمیایی نیز نشان داد که چوب مسواك داراي میانگین سلولز 33/5، لیگنین 21/5، مواد استخراجی محلـول در استن 6/83 و نیز خاکستر 7/5 درصد میباشد. نتایج همچنین نشان داد جرم ویژه این چوب برابـر بـ ا 0/49 اسـت و میـزان حداکثر همکشیدگی مماسی، شعاعی و طولی آن بهترتیب برابر با 7/7 ،7/4 و 0/98 درصد میباشد.

واژههاي کلیدي: چوب درخت مسواك، خصوصیات آناتومی، خواص شیمیایی، خواص فیزیکی.

 

مقدمه ویژگیهاي آناتومی، فیزیکی و شیمیایی چوب گونههاي مختلف همواره معیارهاي مهمی جهت تعیین کاربرد آنها در مصارف مختلف است. کیفیت گونههاي چوبی مختلـف بـا توجه به شرایط رویشگاه متفـاوت اسـت. ویژگـی الیـاف و ترکیبات شیمیایی چوبِ درختان از عوامل مهم تأثیرگذار در صنایع مختلف سلولزي مانند صـنایع خمیرکاغـذ محسـوب میشود (Ververis et al., 2004). بهعنوان مثـال، ترکیبـات شـیمیایی مــاده اولیـه (مقــدار لیگنـین و ســلولز) بــر روي ویژگیهاي مقاومتی کاغذ تأثیرگذار است که برجسـته تـر ین نتایج حاصل از این گونه مطالعات را میتوان ارتباط مستقیم مقاومت کششی کاغذ با مقدار سلولز ماده اولیه و نـامطلوب بــودن بیــوپلیمر لیگنــین در فراینــد کاغذســازي دانســت خــواص مطالعــه ،بنــابراین .(Madakadze et al., 1999) گونههاي چوبی در رویشگاهها و مناطق مختلف جغرافیـایی ضروریست. درخت مسواك که با نامهاي چوچ و یـا تـوج نیز شناخته میشود، گونهاي درختچهاي و یا درختی بـا نـام Salvadoraceae خـانواده از Salvadora persica L. علمی اســت. نــام persica از کلمــه Persian اشــتقاق شــده و نشاندهنده این موضوع است که ایران یکی از مناطق اصـلی رشد این گیاه محسوب میشود. این درخـت در منـاطقی از آفریقا، شبه جزیره عربستان و شبه قاره هند نیـز مـ یرویـ د. افراد محلی از ریشه و ساقههاي کوچک این درخت جهـت مصــارف بهداشــت دهــ ان و دنــدان اســتفاده مــیکننــد Ghannadi and Sadat-؛Poureslami, et al., 2007) Davoodi et al., 2011). این گونه درختی همیشه سبز بوده و در مناطق شور و غیر شـور رشـد مـ یکنـد ( Arora and Gupta, 2011). این گیـاه در شـکل هـا ي مختلـف دارویـی مورد استفاده قرار گرفته و نتایج مطلوبی در کاهش پـلاك و خونریزي از لثهها در ارتباط با مصرف آن عنوان شده است مســواك درخــت.(YaghootiKhorasani et al., 2010) گیاهی کم توقع، بسیار مقاوم به خشـکی، مقـاوم بـه چـراي نـامنظم، مقـاوم بـه آتـش سـوزي و بـاد، ولـی حسـاس بـه سرماسـت ( Hocking, 1993). مقـدار بارنـدگی برخـی از رویشگاههاي مسواك در جنوب کشور حدود 100 میلیمتر یا حتـی کمتـر نیـز مـی باشـد (Damizadeh et al., 2009). گونه مسواك از درختچههاي بسیار ارزشمند جنوب کشـور اسـت کـه داراي رویشـگاه هـا یی پراکنـده از بنـدرعباس تـا بلوچستان است و تاکنون تحقیقی بر روي خواص آنـاتومی و فیزیکی و شیمیایی ایـن چـوب در رویشـگاه هـاي ایـران انجام نشـده اسـت. تحقیقـاتی بـر رو ي توسـعه و آنـاتومی تشکیل گل در 2 گونـه از خـانواده Salvadoraceae انجـام شده است. برخی ویژگیهاي آنـاتومیکی چـوب و پوسـت گونه Salvadora نمونهبـرداري شـده از شـمال افریقـا نیـز تشـریح شـده اسـت (Carlquist, 2002). مـرز حلقـه هـاي رویشی در این گونه معلوم نبوده، آوندهاي آن درشت ولـی با فراوانی اندك بوده و دریچه آوندي ساده دارد. عـلاوه بـر این، سلولهاي پارانشیم طولی و گاهی فیبرهـا بـ ه صـورت مطبق دیده میشوند. اشعه چـوبی آن چنـد ردیفـه ( 1 تـا 3 ردیفه) بوده و در آنهـا بلورهـ اي منشـوري دیـده مـی شـود. گزارش شده اسـت در چـوب ایـن گونـه، آبکـش تومانـده وجـود دارد ( Schweingruber et al., 2011). ویژگـ یهـا ي آناتومی چوب خانواده Salvadoraceae در شـبه قـاره هنـد مورد مطالعه قرار گرفته و براساس نتایج این بررسـی کلیـد شناسایی بر طبق ویژگیهاي آناتومی براي تفکیک گونههاي این خانواده ارائه شده است (Saxena & Gupta, 2011). مواد و روشها نمونهبرداري گونه چوبی مسواك (.Salvadora persica L) از منطقـه زابل استان سیستان و بلوچستان براي مطالعه انتخـاب شـد . درختچههاي مورد مطالعه بهطور خودرو در این منطقه رشد کرده بودند و ارتفاع آنها به 6 -2 متر میرسـ ید. شـاخه هـاي این گونه به سمت پایین و خمیده بوده و داراي بـرگ هـا ي سبز چندساله است (شکل 1 و 2). برگهاي این گیاه کامل، متقابل، کمی غضروفی و بیضـی سـرنیزه اي و گـل هـا ي آن کوچک و بهرنگ زرد روشن هستند. منطقــه (2011) Ghannadi and Sadat-Davoodi نمونهبرداري در محدوده جغرافیایی بـین 60 درجـه و 15 دقیقه تـا 61 درجـه و 50 دقیقـه طـول جغرافیـایی و 30 درجــه و 5 دقیقــه تــا 31 درجــه و 28 دقیقــه عــرض جغرافیایی و حدود 1200 تـا 1300 متـر ارتفـاع از سـطح دریا قرار داشته و متوسط حداکثر و حداقل دمـاي سـالیانه این منطقه بهترتیب 36 و 9 درجه سانتیگـراد و مجمـوع بارندگی سالیانه آن 50/6 میلیمتر است. سـه درختچـه از این گونه انتخاب و از قطورترین قسـمت تنـه آنهـا بـرش انجــام شــد و در نهایــت تعــداد 10 نمونــه بــه ابعــاد 20×20×30 میلیمتر تهیه شد. اندازهگیري خواص بیومتري الیاف بهمنظور بررسی خواص بیومتري الیاف، از تراشههایی به اندازه چوب کبریت مطابق بـا روش 1945) Franklin) (مخلوط آب اکسیژنه و اسید استیک بـه نسـبت مسـاوي) استفاده شد. از هر یک از چوبهـا ي بریـده شـده از سـه درخت 3 اسلاید و در مجمـوع 9 اسـلاید میکروسـکوپی حاوي الیاف آماده شد. پس از عکسبـردار ي از اسـلایدها زیر میکروسکوپ و انتقال عکسها به نـرم افـزار Image J دیواره ضخامت ،(L) طول ،( http://rsb.info.nih.gov/ij) (P)، قطر کلـی ( D) و قطـر حفـره سـلولی (C) فیبرهـا و همچنین ضرایب کاغذسازي با استفاده از خواص بیومتري و طبق فرمولهاي زیر اندازهگیري شد. براي ایـن منظـور، 25 فیبر اندازهگیري شدند. ضریب لاغري= L/D C/D × 100 =نرمش ضریب 2P/C × 100 =رانکل ضریب اندازهگیري ویژگیهاي آناتومی براي مطالعه میکروسکوپی چوب در سه مقطع عرضی، مماسی و شعاعی، مقاطع میکروسکوپی بـه ضـخامت 10 میکرومتر بـا اسـتفاده از میکروتـوم لغزشـی مـدل GSL1 ساخت کشور سوئیس به ابعاد 300×130×133 میلیمتـر تهیه شدند. پس از رنگآمیزي نمونهها با محلول 1 درصـد سافرانین در آب، مقاطع تهیـه شـده زیـر میکروسـکوپ Olympus BH2مورد مطالعه و عکسبرداري قرار گرفتنـد. ویژگیهـا ي میکروسـکوپی نمونـه هـا براسـاس فهرسـت ویژگیهاي میکروسکوپی براي شناسایی چوب پهنبرگـان تنظـیم شـده توسـط مؤسسـه Wheeler et al., ) IAWA 1989) مورد بررسی قرار گرفت. اندازهگیري ویژگیهاي فیزیکی دو ویژگی فیزیکی مهم چوب شامل جرم ویژه پایـه و همکشیدگی حداکثر اندازهگیري شد. جرم ویـژه نمونـه هـا براسـاس اسـتاندارد ISO 3131 انـدازهگیـري شـد. ابعـاد نمونههـا برابـر 20×20 میلـ یمتـر در مقطـع و طـول 30 میلــیمتــر بــود و محورهــاي ارتوتروپیــک و هندســی در نمونهها کاملاً بر هم منطبق بودند. نمونههـا در دیسـکاتور خلاء به مدت یک هفته در آب قرار داده شـدند تـا کـاملاً اشباع از آب شوند و حجم کاملاً اشباع از آب آنهـا گرفتـه شد و بعد نمونهها به مدت 24 ساعت بـه منظـور خشـک شدن کامل در داخـل اتـوو قـرار گرفتنـد. در نهایـت وزن کاملاً خشک و حجم کاملاً خشک نمونههـا انـدازه گیـري شد و همکشیدگی حداکثر و جرم ویژه پایه محاسبه شد. اندازهگیري ویژگیهاي شیمیایی میزان ترکیبات شیمیایی دیوار سـلولی شـامل سـلولز، لیگنین، مواد استخراجی و خاکستر این گونه انـدازه گیـري شد. اندازهگیري سلولز مطابق بـا اسـتاندارد شـماره -T264 om-88 آیـین نامـه TAPPI ؛ لیگنـین مطـابق بـا اسـتاندارد T222-om-88 آئـیننامـه TAPPI ؛ مـواد اسـتخراجی براساس استاندارد ASTM شماره D1107-84 و خاکسـتر مطابق با استاندارد شماره T211-om-88 انجام شد. نتایج ویژگیهاي آناتومی نتـایج مطالعـات میکروسـکوپی نشـان داد کـه چـوب مسـواك پراکنـده آونـد اسـت. حـد دوایـر سـالیانه قابـل تشخیص نیست. آوندها اکثـراً درشـت بـوده، بـه صـورت منفرد (شکل 3) و با آرایش قطري و یـا شـعاعی اسـتقرار یافتهاند. دریچه آوندي در آوندهاي ایـن گونـه بـه شـکل ساده دیده شد (شکل 4). روزنههاي بین آوندي آن از نوع متناوب، گرد و ریز (≤4 میکـرون) مـ یباشـد (شـکل 5). آوندها اکثراً با طولی کوتـاه ( ≤350 میکـرون) و بـا قطـر مماسی 50 تا 100 میکرون و پراکنـدگی 5 آونـد در هـر میلیمترمربع دیده شد. روزنههاي بـین آونـد و پارانشـیم اشعه با هاله تحلیل رفتـه و بـه شـکل سـاده در آمـده، بـه صورت گرد و تقریبـاً هـم انـدازه بـا روزنـه بـین آونـدي مشاهده شد (شکل 6). روزنه بین آوند و پارانشـیم طـولی در ردیفهاي چندتایی قرار داشته، هم اندازه با روزنههاي بین آوندي بوده و ظاهري اشکی شکل داشتند (شـکل 6). فیبرها، بلند (بیش از 1600 میکرون) و دیواره آنها اغلـب ساده به نظر میرسیدند. بافت آبکشی تومانده نیـز در ایـن گونه وجود داشت ولی به دلیل پارانشیمی بودن این بافـت در زمان رنگآمیزي از بین رفتند (شکل 7). پارانشیمهـا ي محوري به صـورت دور آونـدي و پیوسـته مشـاهده شـد (شکل 8). رشته پارانشیمهاي طولی به طور متوسط داراي بیش از 8 سلول و از نـوع سـلول هـا ي پارانشـیمی دوکـی بودند. اشعه چوبی اغلب به صورت 1 -3 ردیفه دیده شـد . اشعه چوبی این گونه اغلب از نوع ناهمگن با سـلول هـا ي خوابیده در وسط اشعه و چنـد ردیـف سـلول مربعـی یـا ایستاده در قسمتهاي بالا و پایین اشعه دیده شـد (شـکل 12). بیش از 12 اشعه در یک فاصله یک میلـ یمتـر ي در مقطـع مماسـی وجـود داشـت. در مقـاطع مـورد بررسـی ساختار مطبق در سلولهـا ي دوکـی پارانشـ یمهـا ي طـولی دیده شد (شکل 9 و 10). البته بلورهاي منشـوري نیـز در سلولهاي اشعه چوبی مشاهده شد.

تصاویر در اصل مقاله موجود است

(پارانشیمهاي طولی که به صورت پیوسته در اطراف چندین آوند امتداد یافتهاند (AP)؛ عناصر آوندي که به صورت منفرد و با آرایش شعاعی در مقطع عرضی دیده میشوند (VE)؛ اشعههاي چوبی که پهناي آن در مقطع عرضی بسیار کم و از چند ردیف تشکیل شدهاند(RP)؛ دریچه آوندي که از نوع ساده دیده میشود (VPP)؛ منافذ بین آوندي که با آرایش متناوب وجود دارند (IVP). خط مقیاس براي شکل سمت چپ 100 میکرون و براي شکل سمت راست 25 میکرون است).

 

(روزنههاي بین آوندي با اندازهاي نسبتاً کوچک دیده میشوند (IP)؛ روزنههاي بین آوند و پارانشیمهاي طولی در مقطع شعاعی به صورت تک ردیفهایی وجود دارند (APP)؛ سلولهاي اشعه چوبی نیز در مقطع شعاعی همراه با منافذ تلاقی اشعه و آوند دیده میشوند (RP). خط مقیاس براي شکل سمت چپ 10 میکرون و براي شکل سمت راست 25 میکرون است).

 

پارانشیمهاي طولی با آرایش دور آوندي جزئی به نظر میرسند (AP)؛ آوندها نسبتاً درشت و منفرد دیده میشوند (V)؛ خطوط اشعههاي چوبی نیز دیده میشوند (RP). آبکش تومانده نیز قابل مشاهده است که پس از نمونهبرداري به دلیل سست بودن بافت از هم گسیخته شدهاند (IP: Included Pheloem). خط مقیاس براي شکل سمت چپ 100 میکرون و براي شکل سمت راست 50 میکرون است).

 

(پارانشیمهاي طولی دوکی شکل و مطبق (FAP)؛ روزنههاي بین سلولهاي پارانشیم طولی به صورت پراکنده وجود دارند (APP)؛ عناصر آوندي (VE) و اشعههاي پارانشیمی با چند ردیف سلول (RP) دیده میشوند. خط مقیاس براي شکل سمت چپ 25 میکرون و براي شکل سمت راست 50 میکرون است).

 

(بلورهاي منشوري در داخل سلولهاي پارانشیم اشعه دیده میشوند. سلولهاي خوابیده و بعضاً مربعی شکل پارانشیم اشعه (RP) نیز مشاهده میشود. خط مقیاس براي این شکل 25 میکرون است).

 

اشعه چوب ناهمگن با سلولهاي خوابیده در وسـط و چند ردیف سـلول مربعـی یـا ایسـتاده ( Square Ray Cells) در دو انتهاي اشعه وجود دارد. خط مقیاس این تصویر 60 میکرون میباشد. ویژگیهاي بیومتري الیاف ویژگـیهـاي بیـومتري الیـاف و ضـرایب کاغذسـازي چوب مسواك در جدول 1 ارائه شده است. براسـاس ایـن نتایج میانگین طول، قطرکلی، قطر حفره و ضخامت دیـوار الیــاف بــهترتیــب برابــر بــا 1898/5 میکــرون، 19 /42 میکرون، 8/2 میکرون و 5/6 میکرون اندازهگیري شد. ویژگیهاي شیمیایی درصد ترکیبات شیمیایی چوب مسواك مـورد مطالعـه در جــدول 2 ارائــه شــده اســت. چــوب مســواك داراي میانگین سـلولز 33/5 ، لیگنـین 21/5، مـواد اسـتخراجی محلول در استن 6/83 و نیز خاکستر 7/5 درصد بود.

جدول 1- میانگین و واریانس ابعاد الیاف و ضرایب کاغذسازي چوب مسواك فاکتور مورد اندازهگیري میانگین انحراف معیار 432/2 1898/5 (میکرون) L الیاف طول 3/62 19/42 (میکرون) D الیاف کلی قطر 2/86 8/2 (میکرون) C سلولی حفره قطر 1/28 5/6 (میکرون) P الیاف دیواره قطر 31/05 101/49 L/D لاغري ضریب 10/46 41/76 C/D×100 نرمش ضریب 0/68 1/55 2P/C رانکل ضریب جدول 2- میانگین درصد ترکیبات شیمیایی چوب مسواك ویژگی سلولز (%) لیگنین (%) مواد استخراجی محلول در استن (%) خاکستر (%) 7/5 6/83 21/5 33/5 میانگین انحــراف معیار 0/52 0/64 1/32 1/5 جدول 3- میانگین خواص فیزیکی چوب مسواك ویژگی میانگین انحراف معیار 0/01 0/49 پایه ویژه جرم 0/97 7/41 (%) مماسی همکشیدگی 3/2 7/76 (%) شعاعی همکشیدگی 0/49 0/98 (%) طولی همکشیدگی ویژگیهاي فیزیکی نتایج مربوط بـه خـواص فیزیکـی چـوب مسـواك مـورد مطالعه در جدول 3 ارائـه شـده اسـ ت. چـوب مسـوا ك جـزو چــوبهــاي ســبک بــوده و جــرم ویــژه آن برابــر بــا 0/49 اندازهگیري شد. همانند سایر چـوب هـا ي پهـن بـرگ تجـاري همکشیدگی عرضی آن بیشتر از همکشیدگی طـولی بـود ولـی تفـاوت معنـی داري بـین هـم کشـیدگی مماسـی و شـعاعی آن مشاهده نشد. بحث اندازه و ابعاد سلولهاي چـوبی تـأثیر بسـزایی بـر کیفیـت فرآوردههاي سلولزي و نـوع اسـتفاده از چـوب آلات مختلـف دارد. گاهی اوقات طول سلولهـا ي چـوبی تـأثیر مشـخص و مؤثري بـر خـواص چـوب ماسـیو و خمیرکاغـذ دارد. قطـر سلولها نیز میتواند اثر قابل توجهی بر کیفیت فـرآورد ههـاي سلولزي داشته باشد. قطر سلولها در پهنبرگان، بهدلیل وجود عناصر آوندي نقش مهمی در ویژگیهـا ي کیفـی چـوب ایفـا میکند (Aliabadi et al., 2011 ). گونـه هـاي چـوبی از نظـر طول الیـاف در سـه دسـته کوتـاه (کمتـر از 0/9 میلـ یمتـر )، متوسط (0/9 تا 1/9 میلیمتر) و با طـول بلنـد (بـیش از 1/9 میلیمتر) طبقهبندي میشوند. با توجه به نتایج بهدست آمـده ، الیاف چـوب مسـواك در ایـن دسـته بنـدي در گـروه الیـاف متوسط قرار میگیرد. در مقایسه با چوب مسواك بـومی هنـد اندازهگیري شده توسـط 2011) Sexana & Gupta) (طـول الیــاف 632 میکــرون، قطــر 16 میکــرون و ضــخامت 4 میکـرون)، طـول الیـاف چـوب مسـواك بـ ومی سیســتان و بلوچستان بلندتر و بـا قطـر کلـی و ضـخامت بیشـتر اسـت. چوب مسواك منطقه زابل مانند نمونه بررسـی شـده در هنـد حلقههاي رشد نامشخص و چوب پراکنده آوند بـا آونـدهاي منفـرد و بـا آرایـ ش شـعاعی دیـده شـد. Sexana & Gupta (2011) میانگین طول آوندها را براي چوب مسـواك بـومی هند، 178 میکرون و قطر آنهـا را 63 میکـرون انـدازه گیـري کردند؛ در حالی که چوب مسواك بومی سیستان و بلوچستان آوندهایی بلندتر (با طول 180/4 میکرون) و با قطـر مماسـی تقریباً یکسان داشت. فراوانـی آونـده ا در نمونـه بـومی هنـد 5 -21 آوند در میلیمتر بوده، در حالیکـه در نمونـ ه بررسـی شده در این مطالعه 5 حفره آوندي در هر میلیمترمربع دیـده شــد. 2002) Carlquist) نیــز تــراکم و قطــر آونــدهاي نمونههاي چوب مسواك مربوط به شمال آفریقا را 25 آونـد در میلیمترمربع با قطر 12 میکرون گـزارش کـرد . آونـدهاي چوب مسواك مورد مطالعه در این تحقیق بیشتر منفـرد بـوده ، در حالی که در مطالعات قبلی اکثـراً بـا آرایـش قطـري 2 -4 تایی گزارش شده است. تعداد پارانشیمهاي طولی نیـز بیشـتر از مطالعات قبلی مشاهده شد (بیش از 8). البته بافت آبکشـی تومانده در چوب مسواك منطقه زابل نیـز دیـده شـد. مشـابه نتایج بهدست آمده در این تحقیق، کریستالها در گونـه بـومی هند و گونه بررسی شده توسط 2002) Carlquist) از شمال افریقا در اشعههاي چـوبی و گـاهی در پارانشـ یمهـا ي طـولی گزارش شده است. تعداد ردیفهاي اشـعه چـوبی در مقطـع مماسی در گونه مسواك زابل ماننـد گـزارش هـاي Carlquist دیـده ردیـف 1 -3 (2011) Sexana & Gupta و (2002) شد. براساس تحقیقات 2011) Sexana & Gupta) بر روي چوب مسواك بومی هنـد، اشـعه هـاي چـوبی نـاهمگن و بـا ترکیبی از سلولهاي خوابیده، مربعی و ایستاده گـزارش شـد ، در حالی که در تحقیق حاضر اشعههاي چوب مسـواك زابـل ناهمگن با سلولهاي خوابیده در وسط و سلولهاي مربعی یا ایستاده در دو انتها دیده شد (شکل 12). دیگر ویژگـ یهـا بـا Sexana & Gupta و (2002) Carlquist تحقیقـات نتـایج (2011) و Schweingruber و همکـارانش (2011) مشـابه بودند. براي شناخت بیشتر ویژگـ یهـا و کاربردهـاي چـوب مسواك بومی سیستان و بلوچستان پیشـنهاد مـ یشـود کـه د ر تحقیقات بعدي سایر ویژگـ یهـا ي مهـم ماننـد ویژگـ یهـا ي مکانیکی مورد بررسی قرار گیرد. همچنین به دلیـل دارا بـودن ترکیبات شیمیایی تمیز کننده دندان و فعالیت ضـد م یکروبـ ی این ترکیبات، پیشنهاد مـ یشـود کـه دوام طبیعـی و مقاومـت چوب مسواك به عوامل قـارچی جهـت کاربردهـاي خـاص مورد بررسی قرار گیرد. منابع مورد استفاده -Aliabadi, M., Akbarpour, I., Saraeian, A.R. and Roushenasan,J. 2011. Biometrical properties of hornbeam fibers from Astara. Iranian Journal of Wood and Paper Science Research. 26 (3): 535-544. (In Persian) -Arora, M. and Gupta, V.K. 2011. Phytochemical and Biological Studies on Salvadora persica. Pharmacologyonline, 1: 591-601. -Carlquist, S., 2002. Wood and bark anatomy of Salvadoraceae: ecology, relationships, histology of interxylary phloem. Journal of the Torrey Botanical Society 129: 10–20. -Damizadeh, Gh.R., Sagheb-Talebi, Kh. and Damizadeh, M. 2009. Impact of canopy of Tooth Brush tree (Salvadora persica) as a nurse plant on primary establishment of forest trees and shrubs. Iranian Journal of Forest, 1: 11-23. (In Persian) -Franklin, G.L. 1945. A rapid method of softening wood for microtome sectioning tropical wood. 36-88. -Ghannadi, A. and Sadat-Davoodi, N. 2011. Brush tree in the teachings of Islamic medicine, traditional medicine and modern science. Journal of Medical History, 9: 119-132. (In Persian) -Hocking, D. 1993. Trees for Drylands. Oxford & IBH Publishing, Co. PVT.LTD, 288- 291. -Madakadze, I.C., Radiotis, T., Li, J., Goel, K. and Smith, D.L. 1999. Kraft pulping characteristics and pulp properties of warm season grasses. Bioresour. Technol. 69, 75-85. -Poureslami, H., Makarem, A. and Mojab, F. 2007. Paraclinical effects of Miswak Extract on Dental Plaque. Dental Research Journal, 4(2):106-110. (In Persian) -Saxena, V. and Gupta, S. 2011. Wood Anatomy of Family Salvadoraceae from the Indian Subcontinent with Special Reference to the Ultrastructure of the Vessel Wall. Aliso: A Journal of Systematic and Evolutionary Botany. 29(1): 59-63. -Schweingruber, F.H., Börner, A., and Schulze, E.D., 2011. Atlas of Stem Anatomy in Herbs, Shrubs and Trees. Springer. 505 pp. -Ververis, C., Georghiou, K., Christodoulakis, N., Santas, P. and Santas, R. 2004. Fiber dimensions lignin and cellulose content of various plant materials and their suitability for paper production. Industrial Crop and Products J, 19, Pp 245-254. -Wheeler, E.A., Baas, P. and Gasson, P. 1989. IAWA list of microscopic features for hardwood identification. International Association of Wood Anatomists Bulletin. New Series. Vol 10. 113 pp. -YaghootiKhorasani, M., Assar, S. and RezaHoseini, O. 2010. Comparison of Antimicrobial Effects of Persica® and Chlorhexidine with Sodium

 

 

دانلود اصل مقاله

سفارش آنلاین چوب مسواک درجه یک

آموزش استفاده از چوب مسواک